მეცნიერება და რელიგია

მეცნიერული კრეაციონიზმი, როგორც ფსევდომეცნიერება

02/09/2013
By

science_vsავტორი: ზაზა ოსმანოვი

დღეს მართლმადიდებელ მორწმუნეთა წრეებში ძალიან აქტუალურია ე.წ. კრეაციონიზმის რადიკალური ფორმა, რომლის აღიარება ხშირ შემთხვევაში ეკლესიას მეტად რთულ მდგომარეობაში აყენებს. პირველ რიგში გავმიჯნოთ კრეაციონიზმის ორი გაგება. კრეაციონიზმი წარმოადგენს რელიგიურ რწმენას, რომ სიცოცხლე, დედამიწა და მთელი სამყარო ზებუნებრივი და ყოვლისშემძლე არსების მიერ არის შექმნილი. ასე განმარტებული კონცეფცია არანაირ პრობლემას არ ქმნის თანამედროვე მეცნიერულ თეორიებთან მიმართებაში, რადგან ის, თუ როგორც განიხილავს მეცნიერება სამყაროს და ამ სამყაროში სიცოცხლის წარმოშობას, შეიძლება მოერგოს ქრისტიანულ კოსმოგონიას და ანთროპოლოგიას, რაზეც არაერთი ღვთისმეტყველი და მკვლევარი მიუთითებს [1-4].

Read more »

საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია და ე. წ. “ახალი სტილი” (შესწორებული იულიუსის კალენდარი)

Cm.Ambrosiავტორი: ისტორიის დოქტორანტი, დეკანოზი ილია ჭიღლაძე

წინამდებარე ნაშრომი ეძღვნება მეტად საინტერესო საკითხს საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ახალი ისტორიიდან, კერძოდ კი ჩვენი ეკლესიის შესწორებულ იულიუსის კალენდართან დამოკიდებულებას. როგორც ცნობილია იულიუსის კალენდარმა განიცადა ორი რეფორმა: პირველი რეფორმა ჩატარდა რომის პაპის გრიგორ XIII-ის მიერ XVI საუკუნეში (გრიგორიუსის კალენდარი), ხოლო მეორე რეფორმა (მართლმადიდებლებისათვის კი პირველი) – 1923 წელს, როდესაც შემოღებული იყო სერბი ასტრონომის მილუტინ მილანკოვიჩის მიერ შემოთავაზებული შესწორებული იულიუსის კალენდარი. აღსანიშნავია, რომ ამ უკანასკნელს ხშირად არაზუსტად ”ახალ სტილადაც” მოიხსენებენ და საქართველოს ეკლესიის დოკუმენტებშიც ის ასეთი სახელწოდებით გვხდება ხოლმე, მაშინ როდესაც საუბარია შესწორებულ იულიუსის კალენდარზე. მართლმადიდებელი ეკლესიების დიდი ნაწილი (კერძოდ: კონსტანტინეპოლის, ალექსანდრიის, ანტიოქიის, ელადის, კვიპროსის, რუმინეთის, ბულგარეთის, პოლონეთის, ჩეხეთისა და სლოვაკეთის, ამერიკის ავტოკეფალური მართლმადიდებელი ეკლესიები) ამჟამად იყენებს შესწორებულ იულიუსის კალენდარს. უფრო სწორედ კი, ეს კალენდარი გამოიყენება საეკლესიო უძრავი დღესასწაულების აღნიშვნისათვის, მაშინ როდესაც აღდგომა და მასთან მიბმული მოძრავი დღესასწაულები აღინიშნება იულიუსის ანუ ძველი კალენდრის და ალექსანდრიის პასქალიის გამოყენებით. სხვა ტერმინი რომ ვიხმაროთ, ხსენებული ეკლესიები ”შერეულ სტილზე” არიან. Read more »

ქრისტიანული აღდგომისა და ებრაელთა პასექის თანხვედრის შესახებ

equinox1ხშირად გვსმენია, რომ თუ ქრისტიანული აღდგომა ებრაელთა პასექს დაემთხვა, მაშინ აღდგომის დღესასწაული გადატანილ უნდა იქნას მომდევნო კვირადღეზე. ეკლესიის ისტორიიდან კი არა ერთი შემთხვევაა ცნობილი, როდესაც ხსენებული ორი დღესასწაული ერთ და იმავე კვირადღეს აღინიშნებოდა. მაშ რა საფუძველი უდევს “ერთი კვირით გადატანის” იდეას? სწორედ ამ საკითხთან და აგრეთვე აღდგომის თარიღის გამოთვლასთან დაკავშირებით გთავაზობთ ამონარიდს მოსკოვის სასულიერო აკადემიის პროფესორის დიმიტრი ოგიცკის (1908 – 1994) სტატიიდან “მართლმადიდებლური პასქალიის კანონიკური ნორმები და აღდგომის თარიღის პრობლემატიკა ჩვენს პირობებში“. ნაშრომი საგანგებოდ ბლოგისათვის რუსულიდან თარგმნა და შენიშვნები დაურთო დიაკვანმა ირაკლი წაქაძემ.

 

Read more »

სამყაროს შემეცნება და ღმერთის იდეა

01/04/2013
By

hinduism-philosophy-godავტორი: ზაზა ოსმანოვი

რწმენის გარდუვალობა – ჰიუმის პრობლემა

ბოლო პერიოდში შეინიშნება მატერიალისტური იდეოლოგიის მომძლავრების ტენდენცია, რომელსაც მისი ადეფტები უპირისპირებენ თეისტურ ხედვას და როგორც წესი ამას აკეთებენ საბუნებისმეტყველო მეცნიერების თანამედროვე მიღწევებზე აპელირებით. იქმნება ისეთი შთაბეჭდილება, თითქოს ბარიკადების ერთ მხარეს არიან განათლებული და მეცნიერებაში წარმატებული ადამიანები, ხოლო მეორე მხარეს საზოგადოების მორწმუნე ნაწილი, რომელიც თითქოს საკუთარი უგუნრების შედეგად მეცნიერულ მიღწევებს იგნორირებას უკეთებს  და კვლავ სიბნელეში რჩება. ჩვენს მიზანს წარმოადგენს იმის ჩვენება, რომ თანამედროვე ბუნებისმეტყველებაში არის რიგი ფუნდამენტური საკითხებისა, რომელთა ახსნა გონიერი ჩარევის გარეშე, კიდევ უფრო ჩახლართულს ხდის ათეისტურ იდეოლოგიას. სტატიის მიზანი არ გახლავთ სხვადასხვა სპეკულაციებზე დაყრდნობით ღმერთის არსებობის მტკიცებულებათა ძიება – ჩვენი მიზანია იმ საინტერესო მინიშნებებს გავუსვათ ხაზი, რომელთა არგათვალისწინება სამყაროს შემეცნების პროცესში, არაობიექტური იქნებოდა.

Read more »

სამყაროს წარმოშობა ფიზიკის და თეოლოგიის მიხედვით

28/03/2013
By

blood-flowing-through-the-entire-universeწარმოგიდგენთ გადაცემას დიდი დრო.

წამყვანი: ფილოსოფოსი ზაზა შათირიშვილი

სტუმრად მიწვეულია ასტროფიზიკოსი ზაზა ოსმანოვი

აქვს თუ არა სამყაროს დასაწყისი და დასასრული დროსა და სივრცეში? არის თუ არა ჩვენი სამყარო მოწყობილი იმ პრინციპით, რომ  მასში თითქოს თავიდანვე იგულისხმებოდა ადამიანის ყოფნა?  როგორ უყურებს ამ საკითხებს ფიზიკა და თეოლოგია და როგორია მათი ერთმანეთთან მიმართება? ამ და სხვა მასთან დაკავშირებულ საკითხებს ეხება ხსენებული გადაცემა, რომელიც ცოტა ხნის წინ მეცხრე არხის სტუდიაში ჩაიწერა და რომელსაც უცვლელად გთავაზობთ. Read more »

დიდი აფეთქების თეორიის შესახებ

18/02/2013
By

the big bangბოლო პერიოდში შეინიშნება მატერიალისტური იდეოლოგიის მომძლავრების ტენდენცია, რომელსაც მისი ადეფტები უპირისპირებენ თეისტურ ხედვას და როგორც წესი ამას აკეთებენ საბუნებისმეტყველო მეცნიერების თანამედროვე მიღწევებზე აპელირებით. იქმნება ისეთი შთაბეჭდილება, თითქოს ბარიკადების ერთ მხარეს არიან განათლებული და მეცნიერებაში წარმატებული ადამიანები, ხოლო მეორე მხარეს საზოგადოების მორწმუნე ნაწილი, რომელიც თითქოს მეცნიერული მიღწევების იგნორირებას ახდენს.

აღნიშნულ თემას მიეძღვნა გადაცემა, რომელიც ჩაწერილი იქნა ტელესტუდიაში კვირიკე, რის გამოც გთავაზობთ ჩანაწერის სრულ ვერსიას.

გადაცემის წამყვანი: ნიკოლოზ კოლბაია

სტუმრად მიწვეულია: ასტროფიზიკოსი ზაზა ოსმანოვი

ჩანაწერის საყურებლად გადადით ამ ბმულზე

წმ. თეოფანე დაყუდებული არამიწიერი ცივილიზაციების შესახებ

04/02/2013
By

seti1

ავტორი: წმინდა თეოფანე დაყუდებული

დღეს ასტრონომიაში და განსაკუთრებით ისეთ თანამედროვე მულტიდისციპლინარულ დარგში, როგორიც ასტრობიოლოგიაა სრული სერიოზულობით მიდის მსჯელობა სიცოცხლის არსებობის შესახებ დედამიწის გარდა, სამყაროს სხვა ადგილებშიც. ვინაიდან რამდენიმე ხნის წინ საიტზე მსგავსი კითხვით მოგვმართეს და მეორე მხრივ, სავსებით ბუნებრივად მიგვაჩნია, რომ აღნიშნული კითხვები მორწმუნე საზოგადოებაშიც არსებობს, გვსურს წარმოგიდგინოთ რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის თვალსაჩინო წარმომადგენლის წმინდა თეოფანე დაყუდებულის პოზიცია ამასთან დაკავშირებით. საყურადღებოა, რომ მისი თვალსაზრისი მეტწილად ძალიან მეცნიერული მიდგომით ხასიათდება, რის გამოც ინტერესი ამ წერილის მიმართ კიდევ უფრო იზრდება. ტექსტიდან ნათლად ჩანს, რომ წმ. თეოფანე პასუხობს მის სულიერ შვილს, რომელმაც სავარაუდოდ კითხვით მიმართა მას აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით  [1].


ექსკლუზიურად საიტისთვის რუსულიდან თარგმნა ზაზა ოსმანოვმა

წყარო

Read more »

მილუტინ მილანკოვიჩი – შესწორებული იულიუსის კალენდარი

მილუტინ მილანკოვიჩი (1879 – 1958 წწ) – სერბი მათემატიკოსი, ასტრონომი, გეოფიზიკოსი, კლიმატოლოგი, ინჟინერი, ტექნოლოგიის დოქტორი, პროფესორი და მწერალი. ის ცნობილია გამყინვარების პერიოდების თეორიით, რომლის მიხედვითაც დედამიწაზე თავისი ორბიტის პარამეტრების პერიოდული ცვლილებების გამო დაიმზირება გამყინვარების განმეორებითი პერიოდები, რაც დღევანდელ დღეს ცნობილია როგორც მილანკოვიჩის ციკლები. გარდა ამისა, მისი სახელი დაკავშირებულია იულიუსის კალენდრის რეფორმასთან, კერძოდ, სწორედ მან შეიმუშავა შესწორებული იულიუსის კალენდარი, რომელიც ამჟამად გამოიყენება ბევრ მართლმადიდებელ ეკლესიაში. ჩვენი ბლოგი წარმოგიდგენთ მისი ნაშრომის – “იულიუსის კალენდრის დასასრული და აღმოსავლეთ ეკლესიათა ახალი კალენდარი” (Astronomische Nachrichten, N5279, 1924) – ინგლისურენოვანი ვარიანტის ქართულ თარგმანს.

 

ექსკლიუზიურად ბლოგისათვის სტატია თარგმნა და შენიშვნები დაურთო დაიკვანმა ირაკლი წაქაძემ

Read more »

ეწინააღმდეგება თუ არა ბუნებისმეტყველება ღვთისმეტყველებას?

03/12/2012
By

ავტორი: გიორგი მაჩაბელი

წარმოგიდგენთ ცნობილი ქართველი მეცნიერის, ფიზიკა-მათემატიკურ მეცნიერებათა დოქტორის და ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ემერიტუს პროფესორის ბატონი გიორგი მაჩაბლის სტატიას, რომელიც ექსკლუზიურად ჩვენი საიტისთვის დაწერა, რისთვისაც მთელი ცენტრის სახელით მადლობას ვუხდით მას.

Read more »

შესაქმეს წიგნი და ევოლუციის თეორია

05/11/2012
By

ავტორი: ალექსი გომანკოვი.

ევოლუციის თეორიის და შესაქმეს წიგნის თავსებადობის შესახებ წარმოგიდგენთ გეოლოგია-მინერალოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატის, პალეონტოლოგის და რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის უფროსი მეცნიერ-თანამშრომლის, ალექსი ვლადიმერის ძე გომანკოვის სტატიას „შესაქმეს წიგნი და ევოლუციის თეორია“.

 

ექსკლუზიურად ბლოგისთვის სტატია რუსულიდან თარგმნა ზაზა ოსმანოვმა

წყარო

Read more »